پخش مستقیم دروس بسم الله الرحمان الرحیم rss بروزرسانی :
پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی علوی گرگانی

معاملات حرام

  • مسائل معاملات حرام

    خريد و فروش اعيان نجسه

     س1 - آيا فروش عضو قطع شده، در حدّ يا قصاص يا واگذارى آن به مسلمان ديگر جايز است يا خير؟ و اگر جايز است رضايت چه كسى شرط است و پل از بابت فروش آن به چه كسى مى‏رسد؟

    • ج1 - فروش عضو قطع شده كه از اعيان نجسه است، جايز نيست ولى پول گرفتن براى رضايت دادن مانعى ندارد و پول هم مال صاحب عضو است كه صاحب حقّ مى‏باشد.

     س2 - شخصى بر اثر تصادف دو پايش قطع شده آيا دفن پاها واجب است يا خير و در صورت نياز اشخاص ديگر، فروش آن چه صورت دارد؟

    • ج2 - در صورتى كه قابل پيوند به خودش يا به ديگرى بوسيله اهداء نباشد بنابر احتياط دفن نمايند، امّا معامله به صورت بيع در اعضاى قطع شده خالى از اشكال نيست، ولى دادن پول جهت تحصيل رضايت از صاحبش مانعى ندارد.

     س3 - آيا زوائد الولاده كه جفت بچّه‏ها نام دارد را مى‏توان به فروش رسانيد؟

    • ج3 - خوب است دفن شود، مثل مشيمه و علقه و مانند آن، ولى اگر دفن نكردند و نزد عقلاء قابل انتفاع باشد، معامله‏اش اشكالى ندارد.

     س4 - آيا منى انسان را جهت معالجه امراض مى‏توان فروخت؟

    • ج4 - جايز نيست زيرا نجس العين است.

    كم فروشى

     س1 - اگر بايع سهوايا عمدامبيع را كم داده، آيا موجب فساد معامله و حرمت تصرّف در ثمن مى‏شود يا خير؟

    • ج1 - ضامن بقيّه مبيع است و بايد تتمه مبيع را بپردازد و اگر نپرداخت موجب خيار براى مشترى مى‏شود.

    ربا و رشوه و زورگيرى

     س1 - بعضى مى‏گويند دولت ربا بگيرد حرام نمى‏باشد، چون لا تأكلوا الربا خطاب به اشخاص است و دولت شخص نمى‏باشد، آيا صحيح است؟

    • ج1 - حرمت ربا فقط با جمله خطاب به مثل لا تأكلوا نيست تا اين شبهه پيش آيد، بلكه نفس وجود ربا، متعلّق حرمت است مثل قول احلّ الّله البيع و حرّم الربا علاوه بر اين كه كسى قائل به مالكيّت دولت شود،همانگونه كه مختار ماست خطاب شامل مسئولين اين كار هم مى‏شود.

     س2 - آيا معامله طلا با طلا در صورت تفاوت وزن جايز است؟

    • ج2 - جايز نيست مگر آن كه طلا را بخرد و بعد طلاهاى ديگر را بفروشد.

     س3 - آيا رشوه گرفتن فقط در قضاوت است كه حرام است يا در چيز ديگر هم حرام است؟

    • ج3 - موضوع رشوه در قضاوت است، ولى در امور ديگر اگر رشوه باعث تضييع حقّ ديگرى گردد در حكم رشوه و حرام است.

     س4 - در قرارداد مضاربه بخاطر اينكه حدس زده مى‏شود در اثر معامله سود اين پول 20 درصد خواهد بود اگر از ابتدا 20 درصد به عنوان سود معيّن گردد چه صورتى دارد؟

    • ج4 - جايز نيست و بايد نسبت در ربح معيّن گردد.

     س5 - اگر شخصى مقدارى پول را به ديگرى داده كه با آن كار كند به شرط آنكه ماهيانه مبلغى به عنوان سود كاركرد به او بدهد آيا ربا است؟

    • ج5 - بنحوى كه سئوال شده حرام است مگر آنكه بصورت مضاربه باشد كه پول را به عامل بدهند كه عامل با آن كار كند و سود آن بصورت نسبتى و درصدى از ربح بين عامل و مالك معيّن گردد.

     س6 - شخصى چند قطعه زمين خود را تحويل يك شخصى ديگرى كرده كه همه ساله حاصل آن را جمع‏آورى كرده و نگهدارد و اگر از اقارب آن شخص احتياج داشته باشند به ايشان قرض بدهد و به هيچ عنوان سود دريافت نكند امّا آن شخص همه ساله محصول زمين را جمع كرده و به اشخاص ديگرى كه سود مى‏دهند داده و سودش را براى خود و مالك كنار مى‏گذارد و به اقوام مالك هم اطّلاع نمى‏دهد آيا اين سود براى مالك اشكال دارد يا خير؟

    • ج6 - شخص عامل اضافه‏اى كه مى‏گيرد ربا و حرام است و ضامن مى‏باشد ولى براى مالك هيچ اشكالى ندارد.

     س7 - اگر گرفتن حقّ مستلزم دادن رشوه باشد آيا دادن رشوه جايز است؟

    • ج7 - چنانچه گرفتن حقّ توقف كامل بر آن داشته باشد براى دهنده جايز و براى گيرنده حرام است.

     س8 - گرفتن سود پولى كه در بانكهاى كشورهاى اسلامى سرمايه‏گذارى مى‏كنند چه حكمى دارد؟

    • ج8 - اگر طبق يكى از عقود اسلامى صورت پذيرد اشكال ندارد و الاّ حرام است.

     س9 - گرفتن پشيمان كرد در معاملات چه صورت دارد؟

    • ج9 - اخذ اين پول حرام است.

     س10 - شخصى مبلغ 100 هزار تومان به يك نفر كاسب مى‏دهد و شرط مى‏كند كه هر ماه 5 هزار تومان بدهد آيا گرفتن پول مذكور جايز است؟

    • ج10 - با اين نحو كه مرقوم شده حرام است.

    غشّ در معامله

     س1 - بعضى از روستائيان ته ظرف شير را مقدارى آب مى‏ريزند تا شيرى كه به خاطر غلظت در ته ظرف مانده پاك شود، آيا اين غشّ در معامله است؟

    • ج1 - اگر اين كار بين مردم آنجا معمول و متعارف باشد و همگان مطّلع باشند، اشكال ندارد و در غير اين صورت بايد اعلام نمايد.

     س2 - آيا حرمت غشّ در معامله، نسبت به هر فردى كه در هر مذهبى باشد جارى است يا خير؟

    • ج2 - غشّ امرى قبيح است به هر صورت كه باشد، گرچه در حقّ مسلمانان تأكيد بيشترى شده است.

     س3 - زارعين، هنگام چيدن پنبه صبح زود مى‏روند تا بر اثر شبنم پنبه سنگين تر شود و يا اين كه مقدارى قوزه نشكفته را درون كيسه مى‏گذارند، آيا اين غشّ در معامله است يا خير؟ و اگر كسى بخواهد در آخر عمر برئ الذمّه شود چه بايد بكند؟

    • ج3 - بايد به خريدار مسئله را بگويد و اگر اين چنين نكرد برائت ذمّه‏اش آن است كه صاحبانى راكه مى‏شناسد از آنها حلاليّت بطلبد و اگر نمى‏شناسد و يا اين كه خيلى زيادند كه قدرت به تحصيل رضايت آنان را ندارد، بايد مبلغى را كه مى‏داند از حقّ آنان كم شده است به حاكم شرع بعنوان ردّ مظالم بدهد.

     س4 - در رابطه با سئوال پيش اگر اين عمل را كارگر انجام داده است حال گاهى كارفرما مى‏داند و گاهى نمى‏داند در اين مزدى كه كارگر مى‏گيرد، آيا براى او حلال است؟

    • ج4 - در صورتى كه كارفرما بداند و راضى باشد مزد او حلال است زيرا خود اين عمل حرام نيست بلكه اعلام نكردن به مشترى هنگام معامله حرام است ولى اگر نداند به نسبت مزد او حرام است.

    شعبده‏بازى، شطرنج و پاسور

     س1 - اين كه در روايات دارد اكتساب از ناحيه شعبده حرام است، حال اگر در تلويزيون بازى كند ولى پول نگيرد آيا حرام است؟ و آيا نگاه كردن به آن هم حرام است؟

    • ج1 - حتى در صورتى كه پول هم نگيرد عمل حرامى را انجام داده است هر چند بر آن صدق اكتساب حرام نمى‏كند و اما نگاه كردن در صورتى كه عرفانگويند پاى عمل حرام نشسته، اشكال ندارد.

     س2 - بازى با شطرنج و پاسور چگونه است؟

    • ج2 - بنظر ما حرام است.

     س3 - تماشاى شعبده بازى چه صورتى دارد؟

    • ج3 - تماشا كردن آن حرام نيست مگر اينكه موجب تقويت آن شود.

    خريد و فروش موادّ مخدّر

     س1 - اينجانب با كاميون خويش موادّ مخدّر حمل و نقل مى‏كردم و از اين كار پشيمانم كرايه‏هايى كه از اين بابت مى‏گرفتم، چه صورت دارد؟

    • ج1 - در مقابل اجرتهاى گرفته شده با حاكم شرع مصالحه گردد.

     س2 - فروش ترياك به كسانى كه معتاد آن هستند چه صورت دارد؟

    • ج2 - طبق مقرّرات حكومت اسلامى عمل شود.

     س3 - آيا خريدار موادّ مخدّر، مالك موادّ مخدّر مى‏شود يا خير؟

    • ج3 - در مثل ترياك مالك مى‏شود، ولى در بعضى از موادّ مخدّر مثل هروئين مالك نمى‏شود.

     س4 - خريد و فروش موادّ مخدّر، دخانيات و تهيّه و توزيع آنها چه حكمى دارد؟

    • ج4 - خريد و فروش و تهيّه و توزيع موادّ مخدّر از قبيل هروئين و كوكائين جايز نيست و امّا مانند دخانيات اشكال ندارد.

     س5 - حكم خريد و فروش موادّ مخدّر چيست و آيا شخص، در صورت فروش و يا خريد موادّ، مالك پول دريافتى يا مادّه خريدارى شده مى‏شود يا خير؟

    • ج5 - اگر خريد و فروش آن جهت استفاده حرام مثل كشيدن آنها جهت تخدير باشد حرام مى‏باشد و نيز بيع آن فاسد و مالك پول دريافتى نمى‏شود و لذا ملاك فساد بيع بستگى به نحوه استفاده از آن است پس در مواردى كه استعمال آن حلال است مثل تهيّه دارو جايز و در غير اين صورت حرام است.

     س6 - خريد و فروش انواع موادّ مخدّر چه حكمى دارد؟

    • ج6 - جواز و عدم جواز، صحّت و فساد بيع بستگى به جهت مورد استعمال دارد چنانچه در مواردى بكار رود كه موجب فساد در جامعه يا اضرار به شخص يا اشخاص گردد، يقيناقبيح و حرام است و اگر كاربرد درمانى و جهت ساخت داروهاى درمانى باشد اشكال ندارد.

     س7 - تشويق و ترغيب افراد به استفاده از اين موادّ و معتاد نمودن آنان چه حكمى دارد؟

    • ج7 - معاونت در اثم است و گناهكار مى‏باشد و عامل بدبختى افراد است و لذا فعل حرام انجام داده و حاكم شرع بايد اينگونه افراد را تعزير نمايد.

     س8 - كشت، تهيّه، عمل آورى و اختفاى موادّ مخدّر چه حكمى دارد؟

    • ج8 - در صورتى كه جهت استفاده در موارد حرام بكار رود كه معمولاً اينگونه است همه موارد حرام است.

     س9 - اگر شخص يا اشخاصى از محلّ اختفاء و نگهدارى و ساخت موادّ مخدّر و باندهاى توزيع كننده آن خبر داشته باشند چه وظيفه‏اى دارند؟

    • ج9 - وظيفه آنها اطّلاع دادن به مأمورين ذى ربط است در صورتى كه مشكل ساز نباشد.

     س10 - اگر حضور فرد يا افراد در جلسه‏اى يا مهمانى كه باعث تقويت افراد قاچاقچى يا مرتبطين به او يا معتادين شود و يا قبح استعمال يا خريد و فروش اين موادّ از بين برود مجازند در اين جلسه شركت نمايند؟

    • ج10 - شركت در جلساتى كه موجب ترويج و تقويت اين اعمال و افراد قاچاقچى و معتاد مى‏گردد حرام است.

     س11 - لطفانظرتان را درباره استعمال موادّ مخدّر و كلّيه مقدمات آن از قبيل: كشت، توليد، وارد كردن، صادر كردن، نگهدارى، حمل، اختفاء توزيع، خريد و فروش، داير كردن محلّ براى استعمال، تشويق افراد به استعمال، توليد آلات و ادوات استعمال، مخفى كردن افرادى كه مرتكب اعمال فوق شده‏اند و از بين بردن آثار ارتكاب بطور مشروح به نحوى كه متن فتوا علاوه بر موارد فوق الذكر شامل هر موضوعى كه ذكر آن را براى ارشاد مسلمين لازم مى‏دانيد اعلام فرمائيد؟

    • ج11 - در جوامع بشرى و عقلاء مسلّم آن است كه هر چه را كه داراى منفعت معتنى به نباشد بلكه چه بسا مستلزم ضرر و زيان قابل توجّه هم باشد انجامش را قبيح و حرام مى‏دانند و لذا كشت، توليد، واردات، صادرات، نگهدارى، حمل، اختفأ، توزيع، خريد و فروش، داير كردن محلّ براى استعمال، تشويق ديگران به استعمال موادّى مانند هروئين، كاكوئين و مرفين از نظر شرعى حرام مى‏باشد امّا تهيّه و كشت موادّى مانند ترياك در موارد ضرورى مثل ساخت دارو آن هم با اجازه مسئولين ذى ربط بلااشكال است.

    خريد و فروش كتب ضالّه

     س1 - ضابطه در كتب ضالّه چيست و بعد از نگهدارى و ردّ اقوال آن آيا از بين بردن واجب است و اگر كسى بخشى از آن را ياد گرفت آيا بايد فراموش كند يا عدم مراجعه و ترك كفايت مى‏كند و آيا پنهان داشتن مطالب آن از كسانى كه قدرت ردّ عناوين آن را ندارند واجب است؟

    • ج1 - ضابطه و ملاك در كتب ضالّه اين است كه داراى مطالب باطل باشد و يا داراى مطالبى باشد كه بدان وسيله در صدد گمراه كردن مردم بر آيد، كه البتّه مورد دوّم محلّ اختلاف است پس بنابر اين اگر در نگهدارى آن مصلحت قوى ترى نباشد، از بين بردنش واجب است و ترك يادگيرى آن هم اگر براى مصلحت قوى تر نباشد، واجب است كما اين كه پنهان داشتن از كسانى كه امكان گمراه شدن دارند، واجب است.

     س2 - با توجّه به رشد فرهنگى مردم راه تشخيص كتب ضالّه چيست؟ و حكم چه مى‏باشد؟

    • ج2 - كتبى كه شأنيت براى اضلال را داشته باشد كتب ضالّه هستند و لو اين كه اضلال آن فعلى نباشد و اين گونه كتب گرچه ممكن است براى جامعه‏اى هم اضلال آور نباشد ولى معذلك تهيّه و نگهدارى آن براى غير اهلش، حرام است.

     س3 - خريد كتب غير اسلامى چه صورت دارد؟

    • ج3 - براى اهل آن اشكال ندارد و براى غير اهلش كه احتمال گمراه شدن در او هست، جايز نيست.

     س4 - تصاوير و وسايلى كه منافى عفت عمومى باشد آوردن آنها به مدرسه چه صورت دارد و در صورتى كه اينگونه وسايل خريد و فروش شود و داراى ماليّت باشد آيا پاره كردن و از بين بردن آنها جايز است (در صورت عدم جواز چطور عمل شود)؟

    • ج4 - در صورتى كه از مصاديق تصاوير ضالّه باشد از بين بردن آن اشكال ندارد حتى اگرچه داراى ماليّت باشد و اگر از مصاديق تصاوير ضالّه نباشد، نبايد آنها را از بين برد بلكه براى حلّ مشكل بايد با اولياء دانش‏آموز مسئله را در ميان گذاشت.

     س5 - در موارد بالا در صورت تكرار و اصرار بر عمل توسط دانش‏آموز آيا حكم تغيير خواهد كرد؟

    • ج5 - حكم معيّن است و بايد از اولياء و يا حاكم شرع اجازه گرفت و عمل نمود.

     س6 - انتشار مطبوعات منحرف ضدّ اخلاقى، چاپ و خريد و فروش آنها چگونه است؟

    • ج6 - نگارش، پيرايش، تايپ، غلطگيرى، چاپ، صحّافى، توزيع، خريد و فروش و اجازه چاپ براى كلّيه نشريات و مطبوعاتى كه در مسير انحراف اخلاقى و عقيدتى و جسارت به احكام نورانى اسلام حركت مى‏كنند حرام و مستوجب عقوبت است زيرا از مصاديق بارز كتب ضالّه هستند.

     س7 - نگارش، ويرايش، تايپ، غلطگيرى، چاپ، صحّافى، توزيع و خريد و فروش نشرياتى كه عليه اصول يا فروع دين و خلاف مبانى اخلاق مطلب مى‏نويسند و كمك كردن به اين نشريات از طريق كمك مالى و تبليغاتى چه حكمى دارد؟

    • ج7 - اگر كتابهاى مورد نظر جز كتب ضالّه به شمار مى‏آيند تمام موارد مندرجه در راه آماده سازى اينگونه كتب حرام است.

    دعانويسى، رمل و جفر و ستاره‏شناسى

     س1 - حكم تعليم و تعلّم رمل، جفر، اسطرلاب، فال و نظاير آن و پول گرفتن يا پول دادن براى آنها چيست؟

    • ج1 - در صورتى كه از تعليم و تعلّم آنها سؤاستفاده نشود، بلكه براى رفع حوائج ضرورى باشد، مانعى ندارد البتّه در آن قسمتى كه شرع مقدّس اجازه داده است.

     س2 - بعضى از افراد بنام دعانويسى مثلابراى رفع يا اصلاح اختلاف زن و شوهر پول مى‏گيرند، چه صورت دارد؟

    • ج2 - در فروض ذكر شده اشكال ندارد، امّا اگر كارهايى از قبيل طلسم يا جدايى انداختن بين زن و شوهر و امثال آن باشد، حرام است.

     س3 - افرادى كه در آمدشان تعويذ دادن و رمل انداختن و فال و طالع‏بينى مى‏باشد اينها پولى از بابت اين كار مى‏گيرند دادن و گرفتن اين پول چه حكمى دارد؟

    • ج3 - اگر براى دعا نوشتن باشد در مواردى كه شرع اجازه داده است مثل بعضى از بيماريها اشكال ندارد ولى در موارد ديگر خالى از اشكال نيست چه پول دادن براى اين موارد چه گرفتن آن.

     س4 - اخبار منجّمين و ستاره شناسان از نظر شرعى تا چه حدّ مورد قبول است؟

    • ج4 - اگر خبرهائى كه مى‏دهند در حدّ احتمال باشد اشكال ندارد و امّا اخبار قطعى و يقينى جايز نيست ولى براى كسانى كه مى‏خواهند از اخبار آنها استفاده كنند اگر از قولشان يقين حاصل مى‏كنند عمل اشكال ندارد و الاّ جايز نيست.

    فيلمبردارى و عكّاسى از نامحرم

     س1 - آيا اجرت فيلمبردارى زنان از مجالس مردانه اشكال دارد؟

    • ج1 - به نظر ما جايز نيست و اجرت هم اشكال دارد.

     س2 - در عكّاسى زنان نيز مراجعه و درخواست مى‏كنند كه با سر برهنه از آنان عكس گرفته شود، چه صورت دارد و اجرت آن چگونه است؟

    • ج2 - جايز نيست و اجرت هم اشكال دارد.

     س3 - كسى كه از مجالس عروسى فيلمبردارى مى‏كند و همه نامحرم هستند، حقّ‏الزحمه او چه حكمى دارد؟

    • ج3 - اگر كارش منحصر در حرام باشد (از نظر تكليفى) پول آن هم حرام است ولى مال ملك او مى‏شود، البتّه مسلمان بايد از اينگونه درآمدها اجتناب كند.

    نقّاشى، مجسمه سازى و تصاوير ذى روح

     س1 - با بررسى و دقّت در روايات و كلمات علماء فريقين مى‏يابيم كه ملاك حرمت مجسّمه سازى و نقّاشى موارد ذيل است:

    الف - همانندى به خلق خدا و مثل آفريده‏هاى الهى، آفريدن (يشبهون بخلق الّله) و يا (يضاهؤن خلق الّله)

    ب - همانندى به خالق و رويارويى با خدا (منّ مثّل مثالاً) و (منّ صوّر صورة)

    ج - شگفت آور بودن مجسّمه

    د - همانندى با بت پرستان و مشركان

    م - تعظيم و گرامى داشت مجسّمه كه در راستاى احترام و تكريم هياكل عبادت و بتهاى مورد پرستش مشركان است

    با توجّه به اين كه در حال حاضر هدف سازندگان مجسّمه موارد فوق نيست و با عنايت به اين كه امروزه تصويرگرى به عنوان يك هنر در دنيا مورد طرح و بررسى است و عنوان ديگرى به خود گرفته است نظر مبارك حضرتعالى چيست؟

    • ج1 - به نظر ما ساختن مجسّمه ذى روح به هر قصد باشد حرام است و در غير ذى روح اشكال ندارد.

     س2 - آيا بين مجسّمه‏هاى نيم تنه و ناقص با مجسّمه‏هاى تمام قدّ و كامل از نظر شرعى فرقى وجود دارد؟

    • ج2 - اگر مجسّمه به طورى باشد كه صدق تمام بدن انسان يا حيوان كند مثل اين كه انسان نشسته‏اى را تجسيم كنند، حرام است ولى در مثل نيم تنه و سر انسان حرام نيست.

     س3 - تصاوير فرشته و جنّ به صورت مجسّمه و به صورت منقوش چه حكمى دارد؟

    • ج3 - ساختن مجسّمه فرشته و جنّ حرام است، ولى به صورت منقوش كراهت دارد.

     س4 - آبا بين تصوير موجودات جاندار به گونه پيكر تراشى و تنديس يا به گونه نقش و عكس بر روى كاغذ، ديوار و پارچه يا تصوير موجودات بى روح به شكل مجسّمه و تنديس موجودات بى روح به صورت نقّاشى و عكّاسى با صرف رنگ آميزى و نقش نگارى به صورت خطوط متوازى و بدون نمودار شكلى (ثوب مَعلّم يامعلّم) با يكديگر از نظر فقهى تفاوت دارند؟

    • ج4 - پيكر تراشى و تنديس ذى روح حرام است و در بقيّه صور از عكس و نقّاشى و مجسّمه غير ذى روح حرمت نيست و در مثل عكس و نقّاشى مكروه است.

     س5 - نظر مبارك را در خصوص تصاوير تخيّلى، برقى و كامپيوترى مجسّمه و تصاوير كاريكاتور و كارتنى بيان فرمائيد؟

    • ج5 - در اين جهت تفاوت نمى‏كند و هر جا صدق عكس و نقّاشى كند كراهت دارد در صورتى كه نقّاشى ذى روح باشد.

     س6 - نظر شما با استناد به متون دينى اسلام (قرآن و احاديث) در مورد ساخت نيم تنه و يا پيكره كامل پيامبران و امامان چيست؟

    • ج6 - جايز نيست زيرا ساختن مجسمه انسان معمولى هم به نظر ما حرام است مخصوصاتنديس پيامبران و ائمه كه هيچ شكّى در حرمت آن نيست.

     س7 - آيا مى‏توان تنديس و پيكره امامان را در ميادين شهر نصب نمود؟

    • ج7 - نظر به آنكه در بيشتر مواقع موجب هتك است جايز نيست.

     س8 - نظر شما در مورد تصاوير موجود كه توسط افراد غير مسلمان نقاشى شده‏اند چيست؟

    • ج8 - خالى از شبهه نيست.

     س9 - نظر شما در مورد تصوير كودكى حضرت محمّد 9 كه چند سالى است به بازار آمده چيست؟

    • ج9 - نسبت قطعى دادن به حضرت رسول 9 خالى از شبهه نيست.

     س10 - كلانظر اسلام در مورد شمايل نگارى و پيكره سازى ساير افراد (افراد عادى) چيست؟

    • ج10 - مجسمه سازى انسان كامل به نظر ما جايز نيست ولى نقاشى بدون تجسيم كراهت دارد.

     س11 - آيا تصاويرى از پيامبران و امامان كه مورد پذيرش علماى اسلام باشد موجود است يا خير؟

    • ج11 - ظاهراموجود نيست.

     س12 - برخى فروشندگان عكسهاى مينياتور از زنان و مردان يا عكسهاى آنان خصوصازنان زيبا با لباسهاى محلّى به صورت محرّك و نيمه عريان مدّعى هستند فروش و توليد اين عكسها با مجوّز وزارت ارشاد است، آيا اين مجوّز شرعى براى خريد و فروش اين محصولات مى‏باشد؟

    • ج12 - هر نوع عملى كه موجب خدشه‏دار شدن عفت عمومى جامعه گردد حرام است و لو وزارت ارشاد مجوّز داده باشد.

     س13 - ساختن عروسك و مجسمه و نقاشى و ترسيم چهره موجودات زنده اعمّ از گياه، حيوان، و انسان چه حكمى دارد آيا خريد و فروش و نگهدارى آن جايز است؟

    • ج13 - ساختن مجسمه و عروسك انسان و حيوان كه جسميت دارد حرام است ولى ساخت مجسمه گياهان اشكال ندارد و خريد و فروش مجسمه‏هاى انسان و حيوان و غيره كراهت شديد دارد.

     س14 - اخيراقاليچه‏هايى توليد و پخش مى‏شود كه بر روى آن عكس زنان به صورت بدحجاب يا در حال ناز و عشوه و يا همراه با آلات لهو و لعب مانند طنبور و زدن آن آلات نقش بسته است كه نصب اين قاليچه‏ها در خانه‏ها يا مغازه‏ها نوعى ترويج فرهنگ ضدّ دينى يا اشاعه فساد محسوب مى‏شود آيا خريد و فروش اين قاليچه‏ها چه صورت دارد و پولى كه توليد كنندگان يا كسبه از اين راه به دست مى‏آورند چگونه است؟

    • ج14 - اگر مصداق اشاعه فحشاء باشد خريد و فروش آن جايز نيست و اگر پول هم به عنوان آن تصاوير داده مى‏شود يا آنكه خريد آن تعاون در گناه است گيرنده مالك آن نمى‏شود.

     س15 - كوبلنهايى با عكسهاى زنان سر برهنه يا تصاوير رقاصى دسته جمعى كه توسط خانمها بافته مى‏شود، يا عكسهاى مينياتورى با همين مضامين يا بافتن فرشهايى با همين تصاوير، تهيّه، توليد و خريد و فروش و يا نصب آنها در منازل و خانه‏ها يا مغازه‏ها و محلّ كار چه صورت دارد؟

    • ج15 - در صورتى كه مفاسدى بر آن مترتّب باشد جميع موارد مذكوره آنها حرام است.

     س16 - اخيراچاپ و توزيع عكسهاى ورزشكاران زيبائى اندام رايج شده و خريد و فروش مى‏شود حكم چيست؟

    • ج16 - چاپ و توزيع عكسهاى مهيّج و مستهجن جايز نيست و نگاه كردن زن به عكسهاى ورزشكاران مرد كه معمولامردها آن قسمت از بدن را مى‏پوشانند و ورزشكاران آن رانمى‏پوشانند در صورتى كه آنها را مى‏شناسند جايز نيست و اگر نمى‏شناسند و موجب تهييج گردد حرام است و الاّ اشكال ندارد.

    اجرت تراشيدن ريش

     س1 - در ايّام جوانى در مغازه‏اى اقدام به تراشيدن ريش ديگران مى‏كردم و از اين راه امرار معاش مى‏نمودم، چند سالى است كه از اين كار دست كشيده‏ام، بفرمائيد اجرتهايى كه تا آن موقع گرفته‏ام و خرج زندگى كرده‏ام چه حكمى دارد و وظيفه من چيست؟

    • ج1 – باید به مقداری که گمان قوی دارید اجرت ریش تراشی است به حاکم شرع بدهید و اگر هم شک دارید باید خمس اموال خود را بدهید.

     س2 - اجرت تراشيدن صورت با تيغ چه حكمى دارد؟

    • ج2 - محلّ اشكال است و پول آن را مالك نمى‏شود.

     س3 - آيا تراشيدن گونه‏ها و زير گلوها نيز با تيغ اشكال دارد؟

    • ج3 - اشكال ندارد.

     س4 - درآمد حاصله از آرايشگرى و تيغ انداختن چگونه است؟

    • ج4 - درآمد حاصله از اصلاح صورت با تيغ حرام است و آرايشگر مالك آن نمى‏شود.

     س5 - كسى كه سلمانى دارد و پولى از طريق اصلاح سر و ريش و در برخى موارد تراش ريش به دست مى‏آورد اين پول چه حكمى دارد؟

    • ج5 - مالك پولى كه از ريش تراشى به دست مى‏آورد نمى‏شود.

     س6 - خريد و فروش آلات ريش تراشى مثل تيغ، خمير، و لوازم ديگر ريش تراشى با علم و يقين به اينكه خريدار لوازم ذكر شده را براى ريش تراشى مى‏خرد، چه حكمى دارد؟

    • ج6 - اگر علم دارد كه فقط جهت استفاده حرام مى‏خرد جايز نيست به او فروخته شود.

    احتكار

     س1 - كسانى كه مايحتاج مردم را احتكار نموده تا گران تر بفروشند، اوّلاچه صورت دارد و ثانيّاآيا كلّ پول آنها اشكال دارد يا اضافى آن؟

    • ج1 - احتكار در مايحتاج عمومى جايز نيست ولى چنانچه احتكار كرد مالك پول مى‏گردد.

     س2 - آيا كار كسانى كه معاملات خود را با روز هماهنگ مى‏كنند و با اين فرض، ممكن است جنس خود را تا چند ماه نفروشند زيرا بازار متزلزل است احتكار است؟

    • ج2 - در بعضى از موارد صدق احتكار مى‏كند و در بعضى از موارد خير.

     س3 - احتكار در زمان معاصر چه حكمى دارد؟

    • ج3 - البتّه اصل احتكار در شش چيز است كه مربوط به طعام است ولى در غير آن هم صدق مى‏كند، در صورتى كه موجب عسر و حرج براى مردم شود كه در اين صورت حاكم شرع مى‏تواند محتكر را اجبار به معامله با قيمت متعارف نمايد و ثمن را به خودش بدهند.

    قمار

     س1 - بازى با آلات قمار، كامپيوتر و مانند آن چه حكمى دارد يعنى يك طرف آن انسان و طرف ديگر كامپيوتر، آتارى و مانند آن باشد؟

    • ج1 - از قسم قمار به شمار نمى‏رود و لذا حكم به حرمت نمى‏توان نمود.

     س2 - اهداى هدايا و جوايز در مسابقات ورزشى به برندگان توسط مؤسسه يا شخص ثالثى غير از طرفين مسابقه چه صورت دارد؟

    • ج2 - اگر صدق رهان نكند و مورد تشويق آن هم مورد حرام نباشد در اين صورت اگر براى تشويق و يا جايزه باشد اشكال ندارد.

     س3 - برگهاى ارمغان بهزيستى چه صورت دارد؟

    • ج3 - به نظر ما جايز نيست.

     س4 - اگر شرط بندى در اسب سوارى و تيراندازى بلامانع باشد آيا مى‏توان شرط بندى با وسايل قديم را به شرط بندى با وسايل جديد تبديل كرد به عنوان مثال: در عصر حاضر بگوئيم شرط بندى با ماشين و موتور و مانند آن (به جاى اسب سوارى) بلامانع باشد و شرط بندى در تيراندازى با تفنگ و مانند آن (به جاى تيراندازى با كمان) بلامانع باشد؟

    • ج4 - در ماشين و موتور و مانند آن جايز نيست زيرا صدق اسب سوارى و حيوان چهارپا را نمى‏كند ولى در تيراندازى باتفنگ جايز است زيرا تيراندازى صدق مى‏كند.

     س5 - جواز شرط بندى در خصوص اسب است يا شامل حيواناتى مثل قاطر، الاغ و شتر و... مى‏شود؟

    • ج5 - با حيوانات مذكور هم اشكال ندارد.

     س6 - حكم بازى شطرنج و بيليارد و ورق چيست؟

    • ج6 - به نظر ما همه موارد حرام است.

     س7 - آيا شطرنج حلال است يا حرام؟

    • ج7 - به نظر ما شطرنج حرام است.

     س8 - نظر شما درباره برگزارى نحوه مسابقات زير چيست كه نحوه مسابقات به اين صورت است كه: هر هفته تعداد 20 مسابقه از مسابقات فوتبال در كشورهاى آلمان، ايتاليا انگليس و اسپانيا كه قرار است در هفته آينده برگزار شود اعلام و علاقه‏مندان مى‏بايست با تحقيق و بررسى و مطالعه و پيگيرى مسابقات آن كشورها از طريق مطبوعات، تلويزيون و اينترنت نتيجه مسابقات مربوطه را بصورت برد، باخت و يا مساوى پيش بينى نمايند. بطور مثال بازى پرسپوليس، استقلال از باشگاههاى ايران را بايد به سه صورت پيش بينى نمايند. استقلال پرسپوليس  اگر برد استقلال را پيش بينى نمائيم مى‏بايست مربع سمت استقلال را با علامت ضربدر مشخص نمود و اگر برد تيم پرسپوليس را پيش بينى نمائيم مى‏بايست مربع سمت پرسپوليس را با علامت ضربدر مشخص نمائيم و اگر نتيجه بازى را مساوى پيش بينى نمائيم مى‏بايست هر دو مربع را با علامت ضربدر مشخص نمائيم و به همين ترتيب هر 20 بازى را پيش بينى مى‏نمائيم و براى هر پيش بينى صحيح يك امتياز تعلّق مى‏گيرد.

    اگر در برگه‏ها توجّه نمائيم مى‏بينيم كه برگه‏ها از دو قسمت تشكيل شده كه پس از تكميل و ارائه به كانون از همديگر جدا و ممهور به مهر كانون مى‏گردد و يك نسخه در اختيار خود شركت كننده بعنوان رسيد و قسمت ديگر در اختيار كانون جهت بررسى نمرات قرار مى‏گيرد و اين برگه مى‏بايست يك روز به شروع مسابقات به كانون تحويل داده شود و پس از اتمام مسابقات به افرادى كه بيشترين امتياز را كسب نمايند بعنوان برنده تعيين و جوايز خودشان را از دفتر كانون تحويل مى‏گيرند؟

    • ج8 - فروش اين اوراق شبيه لاتارى و بليط بخت آزمايى است و حرام مى‏باشد.

    خريد و فروش آلات موسيقى

     س1 - خريد و فروش و تعليم ارگ و آلات لهو و لعب و خريد و فروش و نصب آنتن ماهواره چه صورت دارد؟

    • ج1 - خريد و فروش آلات لهو و لعب و تعليم و تعلّم آن حرام است و نصب آنتن ماهواره، اگر براى استفاده از مظاهر آموزشى باشد اشكال ندارد و الاّ حرام است.

    درآمد خوانندگى

     س1 - درآمد شخص از خوانندگى يا مطربى چه حكمى دارد؟

    • ج1 - درآمد شخص از خوانندگى و مطربى حرام است و مالك آن نمى‏شود.

     س2 - در برخى از مجالس عروسى رسم است كه وقتى عروس يا يكى از شركت كنندگان مى‏رقصند برخى به عنوان تشويق يا عنوان ديگر پول در دهان رقاص مى‏گذارند آيا پرداخت پول به اين صورت شرعاحلال است يا حرام و آيا رقاص اين پول را مالك مى‏شود و تصرّف او چگونه است؟

    • ج2 - به نظر ما رقص حرام است و اگر پولى را كه مى‏پردازند به جهت رقص بدهند حرام و گيرنده مالك آن نمى‏شود.

    درآمد فروش نوار و فيلم مبتذل

     س1 - خريد و فروش و توزيع و تكثير نوارهاى ترانه از خوانندگان طاغوتى و عكسهاى مبتذل و مستهجن چه صورت دارد و آيا پولى كه از اين راه كسب مى‏شود چگونه است و همچنين كسب درآمد از راه خريد و فروش موّاد مخدّر چگونه است؟

    • ج1 - حرام است و مالك پول آن نمى‏شود.

    فروش طلاجات

     س1 - خريد و فروش حلقه يا ساعت طلا يا زنجير طلا براى استفاده داماد توسط خانواده عروس چه صورت دارد همچنين فروش اين زينتها توسط فروشندگان جهت استفاده مردان و يا توليد آنها به همين منظور چگونه است و مالى كه از اين راه به دست مى‏آيد چه حكمى دارد؟

    • ج1 - اگر به گونه‏اى است كه فقط براى استفاده مردان ساخته مى‏شود و زينت آلات مشترك بين مرد و زن نيست تهيّه، خريد و فروش و استفاده از آن حرام و فروشنده مالك پول آن نمى‏گردد.

    متفرّقات

     س1 - آيا خريد و فروش با اشخاص بهائى كه در ايران هستند جايز است؟ خوردن چيزهايى كه به انسان تعارف مى‏كنند، چه حكمى دارد؟

    • ج1 - به نظر ما بهائيها مالك نمى‏شوند، پس معامله با آنها بايد با اجازه حاكم شرع باشد و اما خوردنيها و امثال آن اگر در تهيّه آنها مباشرت نمايند از خوردن و آشاميدن آنها اجتناب گردد.

     س2 - خريد و فروش تيغ ريش تراشى و جورابهاى نازك زنانه چگونه است؟

    • ج2 - اگر براى استفاده حرام نباشد، اشكال ندارد.

     س3 - فروش ماهى بى فلس و خرچنگ به كسانى كه آنها را حلال مى‏دانند، چه حكمى دارد؟

    • ج3 - فروش به آنها اشكال ندارد.

     س4 - خريد و فروش و نصب آنتنهاى ماهواره چگونه است؟

    • ج4 - در صورتى كه موجب فساد باشد، حرام است.

     س5 - استفاده از ترقّه وامثال آن و خريد و فروش آن چه حكمى دارد؟

    • ج5 - هر چيزى كه باعث به خطر افتادن جان و اعضاء بدن و موجب ايذاء و آزار ديگران گردد، استفاده از آن و خريد و فروش آن جايز نيست.

     س6 - متأسفانه برخى متصدّيان فرهنگى كشور بعضى از نويسندگان طاغوتى را تشويق كرده و با برپائى جشنواره‏هاى موسيقى هدايايى را به عنوان تشويق به موسيقى دانان مى‏پردازند آيا صرف بيت المال مسلمين در اين راستا و اهداى هدايا از بيت المال به اينگونه افراد و اساسااين حركت در نظام جمهورى اسلامى چه صورت دارد؟

    • ج6 - مصرف بيت المال مسلمين در مواردى كه شرعامجوّزى نداشته باشد، حرام است تا چه رسد به اين كه در مواردى صرف شود كه شارع مقدّس آن را نهى كرده باشد.

     س7 - مدارس غير انتفاعى داراى قانون حقّ الزحمه است عدّه‏اى فاكتورهايى تنظيم مى‏كنند كه واقعيت ندارد و آن را به جمع حقّ الزحمه اضافه مى‏كنند چه حكمى دارد؟

    • ج7 - جعل فاكتور براى به دست آوردن سود جايز نيست و موجب ضمان هم مى‏گردد.

     س8 - به جنگ انداختن دو حيوان با يكديگر (مثل جنگ دو خروس يا دو سگ و غيره) چگونه است؟

    • ج8 - جايز نيست.

     س9 - اگر كسى با تقلّب و رشوه مدرك تحصيلى بگيرد و با آن مشغول به كار شود حقوق و مزايايى كه مى‏گيرد چه حكمى دارد؟

    • ج9 - حقوقى كه به ازاء آن مى‏گيرد محلّ اشكال است.

ارسال سوالات شرعی

قبل از ارسال سوال توجه فرمایید :
  • ابتدا به بانک استفتائات مراجعه نموده و چنانچه پاسخ خود را بدست نیاوردید ، سوال خود را برای ما ارسال نمایید ، این بخش تنها پاسخ گوی مسائل شرعی و اعتقادی است ، در غیر این صورت به سوالات دیگر پاسخ داده نمی شود.
  • لطفا سوالات خود را بصورت اختصار ارسال نموده ، همچنین پست الکترونیکی خود را بصورت صحیح درج نمایید .